DSC01974

Samen leren in de circulaire transitie

Een circulaire economie in 2050. Zo luidt de welbekende collectieve stip op de horizon. Zo helder en bekend als dit doel, zo onbekend en onzeker is de route ernaartoe. Dat we deze route niet zomaar kunnen uitstippelen leidt tot veel onzekerheid, chaos en angst; want wie gaan ervoor zorgen dat we dit doel halen en wat moet er afgebouwd en opgebouwd worden om dit te bewerkstelligen?

In de Week van de Circulaire Economie zijn bij de Circular Skills Meetup de handen ineengeslagen om grip te krijgen op de transitie en de vaardigheden die hiervoor nodig zijn. Betrokkenen vanuit het onderwijs, de overheid en het bedrijfsleven hebben samen geleerd over de transitie. Want een systeemverandering kan alleen teweeg worden gebracht als we samen kijken wat hiervoor nodig is.

De dag werd afgetrapt door Carien van der Have, van DRIFT for Transitions. Zij leerde ons dat transities meestal het gevolg zijn van een onhoudbare situatie. Er ontstaat chaos en schoksgewijs proberen we te veranderen, waarbij er rekening gehouden moet worden met structuren, culturen en werkwijzen. Onderweg komen we persistente problemen tegen en moeten we bereid zijn om stil te staan bij doelbewust afbouwen om ruimte te creëren voor het opbouwen van nieuwe dingen. De chaos in transities is spannend, maar door onszelf en anderen in de kracht van hun rol te zetten komen we verder. Hierin staan veerkracht, vaardigheden, verbinding en autonomie centraal.

Met de kennis over transitie-denken op zak is er nagedacht over hoe een circulaire samenleving in 2050 eruit zou moeten zien. Zo maakten we een gezamenlijk toekomstbeeld en kwamen we erachter wat we in het proces kunnen afbouwen, ombouwen en opbouwen. Voorbeelden die hierin naar boven zijn gekomen zijn het afbouwen van het (financieel) korte termijn denken; een economie waarin weinig rekening gehouden wordt met externe effecten; het herhalen van dezelfde lessen en werkvormen, het ombouwen van kwalificatiedossiers; een curriculum waarin duurzaamheid integraal is ingebed; en het opbouwen van co-creatie met de omgeving; lerende gemeenschappen; en het opleiden voor meervoudige waarde creatie (people, planet, profit).

In de praktische werkzaamheden rondom dit thema komen we regelmatig situaties tegen waar schuring optreedt. De kunst is om deze frustratie om te vormen naar een kans, om zo te versnellen naar een volgende transitiefase. Daarom hebben we actief de schuring opgezocht binnen het onderwijs, de overheid, het bedrijfsleven en vooral in de samenwerking hiertussen. Zo werd de de angst voor verandering genoemd: iedereen wilt wel iets doen met circulariteit, maar de onzekerheid zorgt voor een bepaalde terughoudendheid wat de transitie vertraagd. Hoe kunnen we hier een kans van maken? Er zijn verschillende knoppen waar we aan kunnen draaien om verder te komen in de transitie, zoals nieuwe wetgeving; de spanning inzetten voor maatschappelijke aandacht; en coöperatief werken rondom behapbare en duidelijke vraagstukken in de transitie. Ook het denken en werken in ‘eilandjes’ kan zorgen voor schuring. Er zijn veel initiatieven rondom het thema, maar hoe zorgen we voor verbinding? Ook is er gesproken over een mogelijke rol van onderwijs in het aanleren van jongeren hoe met de circulaire, maar ook met andere, transities om te gaan. Bijvoorbeeld naar elkaar luisteren, het begrijpen van de belemmeringen van de ander, reflecteren op je eigen gedrag

Een circulaire economie in 2050. De stip op de horizon nog even helder, de route er naartoe nog even onbekend. Een conclusie van de dag is dat we deze onzekerheid niet kunnen wegnemen. Het hoort nou eenmaal bij een transitie. Deze dag heeft frisse energie gebracht om samen aan de slag te gaan. Aan de slag met doelbewust afbouwen, experimenteren met nieuwe ideeën en het ontwikkelen van de benodigde vaardigheden. Dit op basis van liefde, vertrouwen en een toekomstgerichte blik. Samen kijken we wat de wereld nodig heeft en hoe je vanuit jouw rol in je kracht staat om de lerende generatie voor te bereiden op de toekomst van morgen. Dan komen we in 2050 vast samen in een circulaire samenleving om aan de slag te gaan met een volgend doel!

Tekening meetup

    Deel deze pagina:

    Meer nieuws